Los Búlgaros del Banato y su lengua

by - diciembre 17, 2017



La región histórica del Banato se encuentra en el sudeste de Europa y es una parte de la llanura del Danubio. Actualmente el territorio del Banato, que comprende los ríos Danubio, Tisza, Mureș y los Cárpatos, está dividida entre Rumanía, Serbia y Hungría.

Durante dos siglos esta región sería parte del Imperio Austro-Húngaro. Por esta razón los búlgaros del banato serán también conocidos como búlgaros del sur de Hungría. Ellos mismos se llaman павликяни, павликене o паклене ya que muchos de ellos descienden de los búlgaros paulicianos.

Los búlgaros del Banato emigrarían hacia otros territorios como refugiados durante el yugo otomano, concretamente en 1688 y más tarde entre 1726-1730, para salvarse tras el Levantamiento de Chiprovtsi y las consiguientes persecuciones a los búlgaros católicos.

Características de los búlgaros del sur de Hungría:

-Usan el alfabeto latino.
-Gran parte de ellos profesan el catolicismo.
-Su cultura tiene influencia croata, rumana y serbia.
-Hablan un dialecto con características de las hablas de los Rodope.
-Un principio del dialecto del banato es que se escribe tal como se pronuncia.
-Alrededor de un 20% de su léxico son préstamos del húngaro, alemán y serbio.
-Los nombres se dicen a la húngara: primero el apellido y luego el nombre, por ejemplo: Marija Velčova quedaría como Velčov Marija.


El dialecto búlgaro del Banato usa su propia escritura, formada sobre la base latina del croata y incluye formas anticuadas de la lengua búlgara. La lengua búlgara del Banato sería codificada en 1866. La principal obra es
Balgarskotu pravopisanj del maestro Yosif Ril.

Veamos un ejemplo de un texto escrito en búlgaro del banato: 

Idin denj dáskalćata ij pukázala na dicáta idno svetiče sas idna familija. U svetičitu idno ud mončitata ij imálu različna fárba na ćikata ud kaćétu drugjijete členve na familijata. Idno ud dicáta ij rékalu, či tuj ij taj zaradi či mončitu ij blo usinuvénu. Katu ij čulu tuj, idno mumiče ij izviknalu: 

— Ás znája satu za usinuvevanjétu!
— Kako zlamenuva da badiš usinuvén? – ij pitalu idno drugu dite.
— Zlamenuva, či u mestu da rastéš u kuréma, rastéš u sarcito na mámi.

A continuación os dejo la "traducción" al búlgaro estándar:

Един ден учителката показала на децата една снимка на едно семейство. На снимката едно от момчетата имало различен цвят на косата за разлика от останалите членове на семейството. Едно от децата казало на учителката, че това е така, тъй като момчето е било осиновено. Като чуло това, едно момиче извикало! 

— Аз зная всичко за осиновяването!
— Какво означава да бъдеш осиновен? – попитало едно друго дете.
— Означава, че вместо да растеш в корема, растеш в сърцето на майка си
.

Las palabras que más me han llamado la atención son: dáskalćatav, svetiče, fárba. Otra cosa muy curiosa es el caso gramatical (падеж) que vemos en la palabra svetiče (foto), que al decir "en la foto" pasa la e a una u -> U svetičitu. La lengua búlgara (por suerte) ha perdido sus declinaciones y solo están presentes algunos casos que tomamos como excepciones, como pueden ser el vocativo (мамо, сине) o palabras como вкъщи (la и del final es una terminación del caso gramatical del lugar (местен падеж)) o los pronombres personales (ми, ме, мене). Sin embargo, en este dialecto observamos que hay algunos casos más de esos restos de las declinaciones.

http://www.cross.bg/
Hoy en Bulgaria viven unos 1000 búlgaros del Banato en los pueblos Бърдарски геран, Асеново, Драгомирово, Гостиля, Брегаре y otros. Sus antepasados volverían a Bulgaria después de la Liberación en 1878. Todavía otros 1000 búlgaros del Banato viven dispersos por Hungría. También hay búlgaros del Banato que viven por todo el mundo, siendo la cifra total de unos 22000.

La dialectología es un tema apasionante, espero que os haya parecido interesante este artículo. Si es así, compartidlo y seguidnos en facebook.

Artículos relacionados:

Los búlgaros de Besarabia
Говорът на бесарабските българи: el dialecto de los búlgaros de Besarabia  
Albania reconoce a la minoría búlgara
¿Qué ocurre entre Macedonia y Bulgaria?

You May Also Like

0 comentarios

Dos poemas de Ruzha Velcheva en búlgaro y en español

Съновидения Под вехтия юрган старицата насън мечтае – за Коледа да паднат през студения комин топли пантофи, десетин...